Christie Dashiell: "In de strijd voor vrijheid zijn alle stemmen nodig"
In 1960 verscheen 'We Insist! Freedom Now Suite', het baanbrekende album van drummer Max Roach en zangeres Abbey Lincoln dat jazz, burgerrechten en artistiek protest met elkaar verbond. Meer dan zestig jaar later kreeg het repertoire een nieuwe invulling in 'We Insist 2025', een project van drummer en bandleader Terri Lyne Carrington. Zangeres Christie Dashiell neemt daarin de vocale rol van Abbey Lincoln op zich, zonder haar te willen imiteren. Op vrijdag 23 oktober brengt Carrington samen met Dashiell en haar band het project naar Muziekcentrum De Bijloke in Gent.
We spraken met Christie Dashiell over de erfenis van Abbey Lincoln, de actualiteit van de muziek en de kracht van vrijheid, verzet en een eigen stem.
Je werkt voor 'We Insist 2025' samen met Terri Lyne Carrington. Hoe hebben jullie elkaar leren kennen?
"Terri en ik ontmoetten elkaar via een van mijn mentoren, Diane Reeves. Als jazzstudent kende ik Diane en Terri natuurlijk al langer en bewonderde ik hun werk. Diane vertelde me dat Terri iemand is die jonge artiesten echt onder haar vleugels neemt, talent stimuleert en deuren opent. Zo zijn we gaan samenwerken, eerst tijdens een kerstconcert in 2023. We klikten meteen."
"Later stelde ik me kandidaat voor het programma Next Jazz Legacy, dat Terri leidt. De deelnemers kiezen twee mentoren: iemand die hen muzikaal begeleidt en iemand die meer professioneel advies geeft. Ik vroeg Terri of ik haar mentee mocht worden in haar band. Zo begon ik met haar te spelen en zong ik onder meer muziek uit haar 'New Standards'."
"Toen de honderdste verjaardag van Max Roach naderde, vertelde Terri me dat ze eraan dacht om 'We Insist!' in een nieuw jasje te stoppen. Ze vroeg me of ik de rol van Abbey Lincoln wilde opnemen. Ik was eerlijk gezegd geschokt. Ik keek altijd enorm op naar Terri, en om dan als mede-leider aan zo'n project mee te werken, voelde heel nederig."
"Tegelijk was ik bang. Abbey Lincoln heeft zo'n enorme erfenis. Haar stem belichaamt voor mij rauwheid en waarheid, en ik voelde dat ik daar als zangeres nog naartoe moest groeien. Maar juist door me helemaal in deze muziek onder te dompelen, ontdekte ik een diepere waarheid in mijn eigen kunstenaarschap."
Hoe relevant zijn de thema's van 'We Insist!' vandaag nog?
"Ontzettend relevant. Toen we de plaat opnamen, was dat slechts enkele maanden voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2024. We waren vooral bezig met het opnieuw vormgeven van zo'n historisch album. Pas daarna, met de verkiezingsuitslag, voelden de thema's nog dringender aan."
"Het gaat over raciale ongelijkheid, over vrijheid en menselijke waardigheid. 'Tears for Johannesburg' verwees oorspronkelijk naar apartheid, maar de vraagstukken rond onderdrukking en geweld zijn vandaag nog altijd aanwezig, onder meer in het Midden-Oosten. Ook de thema's rond vrouwen, hun lichaam en hun autonomie zijn bijzonder actueel. Helaas zijn de teksten nog altijd heel herkenbaar."
De nieuwe versie klinkt volgens mij minder agressief dan het origineel. Is dat een andere manier om naar vrijheid te zoeken?
"Dat denk ik wel. Muziek is geëvolueerd, net als de manier waarop we naar de wereld kijken en gebeurtenissen verwerken. Maar het was geen bewuste keuze om de plaat zachter te maken. We wilden vooral trouw blijven aan onze eigen muzikale persoonlijkheden."
"Ik wilde Abbey Lincoln absoluut niet imiteren. Haar stem heeft een heel eigen rauwheid, met prachtige texturen en kleuren. Mijn stem is anders. De beste manier om haar te eren, vond ik daarom niet door haar na te doen, maar door volledig in mijn eigen stem te staan en mijn eigen waarheid te volgen. Misschien zorgt dat verschil vanzelf voor een zachtere klank."
Toch blijft de boodschap dezelfde, ongeacht wie haar zingt.
"Absoluut. We dragen die boodschap allemaal op onze eigen manier. Sommigen zijn denkers, anderen doeners. Sommigen staan aan de frontlinie, anderen maken de kunst die als soundtrack van het verzet kan klinken. In de strijd voor vrijheid hebben we al die verschillende stemmen nodig. Iedereen vindt zijn eigen manier om weerstand te bieden."
In oktober brengen jullie 'We Insist 2025' naar Muziekcentrum De Bijloke in Gent. Wat verandert er wanneer je deze muziek live brengt?
"Een liveoptreden brengt altijd iets anders naar boven. In de studio wil ik dat een opname technisch klopt. Je weet dat je een take maakt en daardoor neem je soms minder risico's. Op het podium is dat anders. Je krijgt een directe reactie van het publiek en die energie werkt door in de hele band."
"Wanneer we 'We Insist' live spelen, krijgt de muziek meer ruimte om te ademen. We nemen meer risico's en de muziek blijft evolueren naarmate we haar vaker spelen. Tegelijk blijft de kern overeind: verzet, vrijheid en vrijheid voor iedereen. Ik vind het mooi dat we die boodschap op het podium met wat meer flexibiliteit en spontaniteit kunnen benaderen."
