'Waar is mijn oudje?'

Oudjes die rappen, barokfluit die Gentse teksten begeleidt, kinderen die zingen in het Somalisch en Bulgaars: op het concert van ‘Petites Histoires’ vloeit het allemaal met het grootste naturel samen. Hoe je dat klaarspeelt? We zochten het uit op een repetitie.

Maarten Byttebier

Met de jaren kwam er meer lawaai
Het ligt niet aan mijn hoorapparaat
De drukte in mijn hoofd en in de straat
Zijn de ruis die het moeilijk maakt

Behoorlijk weinig podiumvrees en des te meer spontaniteit en plezier. Het is het eerste wat opvalt als we halfweg de repetitie van ‘Petites Histoires’ onze imposante Concertzaal binnenkomen. Op het podium in een grote cirkel: vijf muzikanten, twintig senioren en twintig schoolkinderen.

‘Kunnen de rappers naar voren komen?’, vraagt woordkunstenares Loeke Vanhoutteghem, die de zingende kinderen en oudjes motiveert. In het vierde leerjaar van basisschool De Toverberg zitten best wat streetwise ‘bro’s’. Maar het zijn vijf oudere dames die midden in de cirkel komen staan. ‘Allemaal in het blauw gekleed!’, merkt Loeke enthousiast op. ‘Precies de Spice Girls’, lacht de Britse gitarist Paul Griffiths, die het trio muzikanten van het Gentse B’Rock dirigeert. Waarop Loeke: ‘Geef ze een applaus!’

Wat volgt is een gerapte tekst over de decibels op de Korenmarkt, jongeren met koptelefoons, en een verlangen naar wat meer stilte. Halverwege rijmt ‘een andere dimensie’ op ‘de eerste tekenen van dementie’. “Wat heerlijk als het zachter kan.” Iedereen fluistert het bijna, als gezamenlijke afsluiter. We worden er even stil van.

Ik kan mijn hand bewegen
Ga-antaayda waan wareejinkara
Wauw, zo veel talen
Kan je me iets leren

Maar op het podium heerst vooral een aanstekelijk enthousiasme. “We zijn hier in januari aan begonnen”, vertelt Ghislaine Cellier in de pauze. “Eerst schreven wij als senioren brieven naar de kinderen, die dan terugschreven. Over onze hobby’s en herinneringen, onze grote dromen en kleine verhalen. Ik correspondeerde met een Bulgaars kindje. De ‘krullewieten’ die je daarnet in de songtekst hoorde? Dat verwijst naar zijn geschrift dat ik zo moeilijk kan lezen (lacht). Al snel kregen we een band.”

Als om haar punt te bewijzen komt een meisje van de overkant van het podium naar Ghislaines buurvrouw gestapt en geeft haar een hartelijke knuffel. Als ze na een babbeltje terug naar haar vriendinnen is, vragen we Rita Verschraegen of ze het ziet zitten, het optreden zondag. In sommige liedjes komen zelfs flarden Somalisch, Turks en Bulgaars voor, de thuistalen van de schoolkinderen. Zal dat lukken? ‘Dat zal móéten lukken’, zegt Rita vastberaden.

“Dat dit een project met verschillende generaties is, maakt het voor mij zo uniek”, vertelt dirigent en componist Paul Griffiths. “Met elk project ontstaan er nieuwe vriendschappen. Daarvoor doe je het.”

Loeke knikt. “Bij het begin van deze repetitie zaten ouderen en kinderen in aparte groepen. Toen ik vroeg of ze het zagen zitten om te mixen, riepen de kinderen meteen uitgelaten: jaaa, waar is mijn oudje! En ze liepen naar de volwassene met wie ze brieven schreven.”

Lees verder onder de foto's

En de schipper danst op ‘t dek
Blij dat hij weer thuis komt
Langs Meulestede Brug
Naar de Fluvial voor pint en post

Loeke en Paul benadrukken dat ze voor ‘Petites Histoires’ echt collectief componeren: elk woord van elke tekst en elke noot van elk liedje is het werk van alle deelnemers. De brieven dienden als basis voor de songteksten. “In workshops pikten we er tekstregels uit, waarop we verder brainstormden. Soms zitten er ook wat schuchterder mensen bij. Maar ik vind het belangrijk om net die stemmen en verhalen ook te laten horen. We werken echt als collectief samen.”

“Zie je die man in zijn rolstoel aan de overkant?”, verklapt Ghislaine me nog. “Hij zit er misschien wat stilletjes bij. Maar de schipper in het lied dat je zopas hoorde: dat is hij!” Dan moet hij ooit gedanst hebben op het dek van zijn schip, verraadt de tekst van ‘Kom er bij’.

I want to touch the sky
And to be in space
We gaan naar de maan
Naar het zonnestelsel

Tweeënhalf uur duurt de repetitie voor het middagpauze is, en het valt ons vooral op hoe geconcentreerd en gemotiveerd de tienjarigen blijven. “Dat zie ik wel vaker”, zegt Bie Hinnekint, die de ouderen begeleidt en bij de stad werkt als programmaleider Jongenoudingent. “Ik ben ervan overtuigd dat dat door de aanwezigheid van de senioren komt.”

Al helpt het vast ook dat de kinderen hun eigen teksten herkennen. “Dat liedje van ‘I want to touch the sky’? Dat hebben wij gemaakt!”, vertellen Isolde en Amanatou boven een bord pasta in de middagpauze. Samra is trots dat ze de Somalische tekst schreef in ‘Moving’. En Amin uit Afghanistan schreef mee aan ‘dat liedje over dat land’. Utopia? “Ja, dat!” Vindt hij het een beetje spannend, om zondag op dat grote podium te staan voor zoveel publiek in de zaal? “Maar nee! Mijn mama, mijn papa, mijn kleine broer en mijn zus: ze zullen er allemaal zijn om mij aan te moedigen!”

‘Petites Histoires’ is maar een van de vele projecten waarmee Muziekcentrum De Bijloke mensen wil inspireren en verbinden die klassieke muziek niet zo goed kennen. Wil je onze projecten graag steunen? Kijk op debijloke.be/steun

Lees verder onder de foto's

De ontroerendste petite histoire

Fietsen naar de zee
Vloeibaar zijn als water
Hier ken ik de lucht
En kom ik tot rust

Op Côté Jardin zat de Concertzaal bijna helemaal vol voor ‘Petites Histoires’. Het Laatste Nieuws noemde het concert ‘een eerste hoogtepunt’ van het festival. Eén anekdote maakte het optreden extra ontroerend. Loeke vertelde op het podium hoe Ida en Greet als twee vriendinnen samen in het project waren gestapt. Intussen is Ida helaas overleden. Maar in het nummer ‘Hope and Space’ komen wel nog vier tekstregels voor over haar droom om naar zee te fietsen. Haar zoon pikte die op en kon samen met Ida haar droom nog waarmaken. En op het bidprentje van haar afscheidsdienst prijken de tekstregels op een foto die Ida zelf maakte op een fietstocht naar zee.

More stories